Kamu idaresinin sürdürülebilirlik alanındaki görevleri, çevresel korumayı sosyal adalet ve ekonomik rasyonalite ile birlikte düşünen bütüncül bir yönetişim çerçevesine dayanır. Bu çerçeve idarelere bir yandan doğal kaynakların korunması, kirliliğin önlenmesi, iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum, atık yönetimi ile çevre bilincinin güçlendirilmesi gibi çevresel ödevleri; diğer yandan sosyal hizmetlere adil erişim, kapsayıcılık, kültürel mirasın korunması ve katılımcı yönetim gibi sosyal ödevleri ve nihayet yeşil-döngüsel ekonomi, sürdürülebilir tarım, sanayi, sürdürülebilir ulaşım ile yeşil kamu alımları gibi ekonomik ödevleri aynı anda yükler. Bu görev dağılımının hukuksal dayanağı, 1982 Anayasası’nın 56. maddesinde güvence altına alınan sağlıklı ve dengeli çevrede yaşama hakkı ile devlete yüklenen çevreyi geliştirme, çevre sağlığını koruma ve kirlenmeyi önleme ödevi; 166. maddede yer alan planlı kalkınma ve bunun sürdürülebilirlik perspektifi içinde yürütülmesi gereğidir. Anayasal düzlemin somutlaştığı temel yasal metin 2872 sayılı Çevre Kanunu’dur; burada sürdürülebilir kalkınma, “kirleten öder” ve “ihtiyatlılık ilkeleri” idareye düzenleyici, denetleyici ve koordine edici görevler olarak yansır. Yapay zekâ idarelerin sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmada yüksek etkili bir kolaylaştırıcıdır. Ancak yapay zekalı sistemlerin enerji, su ve malzeme ayak izi ile sosyal etkileri doğru yönetilmediğinde zararları da olan “çift yönlü” bir teknoloji söz konusu olacaktır. İdarenin hukuki ve idari görevleri, yapay zekâyı yalnızca kullanma değil aynı zamanda regüle etme ödevini de içerir. Şu halde idare yapay zekalı teknolojilerin dezavantajlarını azalttığında sürdürülebilirlik çalışmalarında bu teknolojiden istifade edebilecektir. İşte bu sebeple çalışmanın ilk bölümünde sürdürülebilirlik kavramının açıklanması ve idarenin bu husustaki görevlerine değinilecek, ikinci bölümde ise yapay zekâ teknolojisinin sürdürülebilirlik noktasında kullanılabileceği alanları, fırsatları ve oluşturabileceği tehdit ve zararları izah edilecektir. Yapay zekânın çalışma prensibi, genel anlamda kullanım alanları ve idarenin yapay zekâ teknolojisine ilişkin sorumlulukları ise başka çalışmaların konusu olduğundan sınırlamak amacıyla bu hususlara yer verilmemiştir.
Sürdürülebilirlik , çevre hukuku , yeşil mutabakat , yapay zekâ , idarenin görev ve sorumlulukları
